wtorek, 9 lutego 2021

[WYWIAD] Zesp贸艂 stresu pourazowego

Czym jest PTSD - zesp贸艂 stresu pourazowego? Jak go rozpozna膰, jakie zachowania o nim 艣wiadcz膮 i jak go leczy膰? Na te i inne pytania odpowiada Ewa Guzowska - psycholog, psychoterapeuta, coach  

pixabay.com/pl

Pani Ewo, jak zdefiniowa膰 zesp贸艂 stresu pourazowego? 

Zesp贸艂 Stresu Pourazowego czyli PTSD - jest zaburzeniem psychicznym, z kt贸rym cz臋sto nie jest z tym kojarzone. PTSD dotyka os贸b, kt贸re do艣wiadczy艂y prze偶y膰 traumatycznych takich jak kl臋ski 偶ywio艂owe, wojny, napa艣ci osobiste, katastrofy, wypadki lub by艂y ich 艣wiadkami. Po takim traumatycznym wydarzeniu niemo偶liwy by艂 powr贸t do funkcjonowania sprzed stanu poprzedzaj膮cego owo wydarzenie. Wydarzenie takie wywo艂uje silne uczucie strachu i bezradno艣ci.

Czyli zesp贸艂 stresu pourazowego mo偶e tak naprawd臋 dotkn膮膰 ka偶dego? 

Ka偶dy mo偶e do艣wiadczy膰 PTSD - bez wzgl臋du na p艂e膰, wiek, czy kolor sk贸ry, poniewa偶 natura 偶ycia jest nieznana dla ka偶dego z nas. Uwa偶am, 偶e w zwi膮zku z tym, dobrze mie膰 na ten temat cho膰 og贸ln膮 wiedz臋, by m贸c ewentualnie skojarzy膰 i po艂膮czy膰 zdarzenie, kt贸rego do艣wiadczyli艣my z p贸藕niejszym z艂ym samopoczuciem psychiczno-fizycznym. 

Bardziej nara偶one s膮 kobiety czy m臋偶czy藕ni? 

Nara偶one s膮 bardziej kobiety. Osoby, kt贸re w dzieci艅stwie nie otrzyma艂y odpowiedniego wsparcia, neurotycy i inni. Zdarza si臋, 偶e ludzie zg艂aszaj膮 si臋 do lekarza i opowiadaj膮 o swoich cierpieniach fizycznych, zapominaj膮c o wydarzeniach, kt贸rych byli 艣wiadkiem, co jest mo偶e okaza膰 si臋 istotne w przyj臋tym leczeniu. Otrzymuj膮 recept臋 na lekarstwa, kt贸re u艣mierz膮 by膰 mo偶e w jakim艣 stopniu objawy, ale nie zlikwiduj膮 przyczyny. Zdarza si臋, 偶e objawy po traumatycznym do艣wiadczenie pojawiaj膮 si臋 w r贸偶nej przestrzeni czasowej, czasami po 2 tygodniach, ale  mo偶e to mie膰 przebieg na przestrzeni paru lat…

I utrudni膰 normalne funkcjonowanie?

Zdarza si臋, 偶e niekt贸re osoby po takim zdarzeniu wracaj膮 do normalnego funkcjonowania, ale jest to sprawa bardzo indywidualna. W du偶ej mierze zale偶y to od psychiki jednostki, a tak偶e 艣rodowiska w jakim ona dorasta艂a, wsparcia jakie mia艂a lub nie itd. Jednak w przypadku, kiedy objawy nie ust臋puj膮 - nale偶y przyjrze膰 si臋 tematowi z bliska, poniewa偶 samoistnie nie ust膮pi膮.

Przez co objawia si臋 zesp贸艂 stresu pourazowego? 

Najcz臋艣ciej PTSD towarzysz膮 nawracaj膮ce natr臋tne my艣li zwi膮zane z traumatycznym wydarzeniem: koszmary senne, flashbacki – czyli przeb艂yski, tak jakby trauma ci膮gle mia艂a miejsce. Charakterystycznym objawem PTSD jest unikanie – osoba unika os贸b, miejsc, zwi膮zanych z prze偶yt膮 traum膮. Osoba ma poczucie dojmuj膮cej pustki, kt贸ra nie pozwala na odczuwanie przyjemno艣ci w 偶yciu, tak jak by艂o to wcze艣niej. Dodatkowo, osoba mo偶e odczuwa膰 nadmierne wzbudzenie, kt贸re uwidacznia si臋 dra偶liwo艣ci膮, dekoncentracj膮,  by膰 w stanie  dysocjacji, zmaga膰 si臋 z silnym napi臋ciem zwi膮zanym z wysokim l臋kiem, a nawet mie膰 my艣li samob贸jcze.

Co zalicza si臋 przyczyn o pod艂o偶u fizycznym?

Najcz臋艣ciej s膮 to problemy ze snem, omdlenia, dra偶liwo艣膰 i nadmierna czujno艣膰, k艂opoty z pami臋ci膮.

Jakie zachowania wskazuj膮, 偶e mamy do czynienia z osob膮, kt贸ra zmaga si臋 z zespo艂em stresu pourazowego?

Cz臋sto osoby, kt贸re do艣wiadczy艂y PTSD charakteryzuj膮 si臋 zachowaniami ryzykownymi, si臋gaj膮 pod alkohol lub inne u偶ywki.  

Jednak nie w ka偶dym przypadku pomoc specjalisty jest niezb臋dna? 

Je艣li osoba po trudnym zdarzeniu wraca do normalnego funkcjonowania, czyli nie wyst臋puj膮 wy偶ej wymienione objawy to pomoc specjalisty nie jest konieczna. 

A kiedy psychoterapia jest wskazana? 

Psychoterapia jest konieczna w przypadku, kiedy wy偶ej wymienione objawy utrzymuj膮 si臋 u osoby przez d艂u偶szy czas po traumie. W przypadku PTSD sprawdzone i potwierdzone efekty przynosi terapia EMDR – t艂umaczona na j臋zyk polski jak „terapia odwra偶liwiania za pomoc膮 ruchu ga艂ek ocznych” opracowana przez Francine Shapiro. Odkry艂a ona, 偶e powtarzaj膮ce si臋 ruchy ga艂ek ocznych obni偶aj膮 poziom l臋ku. Dzi艣 t艂umaczy si臋, 偶e efekt ten zawdzi臋cza si臋 bilateralnej stymulacji m贸zgu, kt贸ry osi膮ga si臋 dzi臋ki ruchowi ga艂ek ocznych jak i tappingu  lub stymulacji d藕wi臋kowej. Metod臋 t臋 odr贸偶nia od innych podej艣膰, znacz膮cy aspekt neurofizjologiczny.

Jak sami mo偶emy pom贸c osobie, kt贸ra cierpi na zesp贸艂 stresu pourazowego? 

Przede wszystkim, najistotniejsze jest polecenie odpowiedniej terapii indywidualnej (p贸藕niej ewentualnie grupowej) oraz pomocy lekarza psychiatry. Jak w ka偶dym trudnym momencie, nie mo偶emy pozostawi膰 takiej osoby samej. Nale偶y udzieli膰 jej najlepszego wsparcia emocjonalnego. Istotny jest ruch fizyczny, obcowanie z przyjaznymi i empatycznymi lud藕mi. 

Mo偶liwe jest ca艂kowite wyleczenie z zespo艂u stresu pourazowego?

Wyleczenie z PTSD zale偶y od wielu czynnik贸w m.in. wielko艣ci traumy, 艣rodowiska, historii rodzinnej, odpowiednio dobranej terapii i wielu innych.   

___
殴r贸d艂o: mojafigura.com 

Brak komentarzy:

Prze艣lij komentarz

Copyright © 2016 馃憫 Niedoskonala-ja.pl , Blogger