艣roda, 11 lipca 2018

[WYWIAD] Podstawa zwiazku? Przyja藕艅!

Kolejny wywiad z serii psychologicznych. Tym razem rozmawiam z psychologiem Andrzejem Wichrowskim...

Panie Andrzeju, jak nale偶y rozumie膰 przyja藕艅 w zwi膮zku?

Kwestia przyja藕ni w zwi膮zku, zaanga偶owania jest czym艣 takim, co jest kluczowe aby zwi膮zek przetrwa艂 i 偶eby by膰 szcz臋艣liwym z drug膮 osob膮. Przyjacielska relacja, kt贸ra Sternberg – ameryka艅ski psycholog,  nazywa intymno艣ci膮 – jest istot膮 bycia w relacji.


Dlaczego tak wa偶na jest przyja藕艅 w zwi膮zku?

Obok wspomnianej intymno艣ci Sternberg wskazuje nami臋tno艣膰 i zaanga偶owanie jako trzy komponenty zwi膮zku romantycznego. W r贸偶nych fazach zwi膮zku maj膮 one r贸偶ne nasilenie, jednak aspekt intymno艣ci, blisko艣ci jest tym, co w perspektywie czasu buduje zwi膮zek. W zakochaniu jest du偶a nami臋tno艣膰, niska intymno艣膰, niskie zaanga偶owanie. Romantyczne pocz膮tki, ca艂y czas jest du偶a nami臋tno艣膰, ro艣nie intymno艣膰 i w mniejszym stopniu – ro艣nie zaanga偶owanie. Nast臋pnie jest zwi膮zek kompletny, w kt贸rym wszystkie trzy elementy s膮 wysoko, a p贸藕niej s膮 fazy zwi膮zku przyjacielskiego (gdzie zanika nami臋tno艣膰) i zwi膮zku pustego, w kt贸rym obserwujemy jedynie przywi膮zanie.

Trudno by膰 szcz臋艣liwym w zwi膮zku, w kt贸rym jest si臋 tylko i wy艂膮cznie 
z przyzwyczajenia, z osob膮, na kt贸rej nam nie zale偶y…

To bardzo trudna sytuacja. Kiedy nie jeste艣my z nikim zwi膮zani, mo偶emy wej艣膰 w nowy zwi膮zek, mo偶na sobie u艂o偶y膰 偶ycie na nowo. Je艣li si臋 trwa w takim zwi膮zku to jest co艣 strasznego, ci膮g艂a frustracja. Dlatego kwestia podtrzymywania przyja藕ni jest czym艣, co wydaje si臋 bardzo wa偶ne.

Jak dba膰 o przyja藕艅?

Jest to kwestia zainteresowania i ciekawo艣ci drug膮 osob膮. To jest trudne, je艣li ci膮gle pracujemy w tym samym miejscu, ci膮gle si臋 poznajemy, mamy dzieci. Im d艂u偶ej ze sob膮 mieszkamy tym bardziej si臋 poznajemy, tym lepiej si臋 znamy. W takiej sytuacji trudno jest t膮 intymno艣膰 budowa膰.

A w codziennym 偶yciu?

Warto w codziennych rozmowach pyta膰 nie tylko „Co w pracy?”, bo 艂atwo jest odpowiedzie膰 „Wszystko w porz膮dku”. Warto jest w og贸le pyta膰, ale w taki spos贸b, kt贸ry pobudzi do my艣lenia. To dotyczy zar贸wno partnera jak i dzieci. „Co ciekawego si臋 dzi艣 sta艂o?”, „Czego艣 si臋 nauczy艂e艣?”, „Co Ci臋 zez艂o艣ci艂o?” – to s膮 pytania, kt贸re wymagaj膮 zaanga偶owania i zastanowienia, sprawiaj膮, 偶e mamy szans臋 wi臋cej si臋 dowiedzie膰 i wys艂ucha膰. Je艣li si臋 czego艣 nie rozumie, trzeba dopyta膰, ale nie ocenia膰. I nie m贸wi膰 o sobie. Wiele os贸b pyta tylko po to, aby mie膰 pretekst do m贸wienia o sobie, ale na d艂u偶sz膮 met臋 to nie jest dobra strategia.

Rozmowa, wsp贸lna pasja, sprz膮tanie – to z regu艂y 艂膮czy…  

Mo偶na oczywi艣cie gdzie艣 wyj艣膰 razem, posprz膮ta膰 mieszkanie. Wsp贸lne aktywno艣ci na pewno b臋d膮 spaja艂y zwi膮zek, przy czym wa偶ne jest to, aby by艂y to aktywno艣ci, kt贸re odpowiadaj膮 dla obydw贸ch stron. By膰 mo偶e b臋dzie trudno znale藕膰 tak膮 aktywno艣膰, a mo偶e trzeba b臋dzie znale藕膰 kilka takich rzeczy, w kt贸rych jedna osoba woli jedno, druga – co艣 innego. Trudno znale藕膰 rzeczy, kt贸re b臋d膮 jednakowo wszystkim odpowiada膰. W zwi膮zku z tym warto zastanowi膰 si臋 na ile jest tak, 偶e co艣 chc臋 robi膰, czy nie chc臋 robi膰, czy mog臋 robi膰. 艁atwo si臋 lokowa膰 w pozycji „tak” albo „nie”, ale jest jeszcze taka kategoria „raczej tak” albo „raczej nie”. Dotyczy to cho膰by wyboru filmu, kt贸ry zamierzamy obejrze膰.

To, co mo偶e odpowiada膰 jednemu, drugiemu mo偶e przeszkadza膰...

Je艣li uda si臋 utrzyma膰 intymno艣膰 – zwi膮zek si臋 nie wypali. Je艣li jednak bierzemy co艣 za oczywiste – uznajemy, 偶e jako艣 jest i trzymamy si臋 tego – to jest niebezpiecznie. Kiedy szukamy nowo艣ci – warto bra膰 pod uwag臋 nie tylko swoje preferencje, ale r贸wnie偶 partnera. S膮 ludzie, kt贸rzy bardziej poszukuj膮 nowo艣ci, a s膮 ludzie, kt贸rzy mniej ich poszukuj膮. S膮 tacy, kt贸rzy lubi膮 niespodzianki i ci, kt贸rzy tego nie lubi膮. W zwi膮zku z tym, w zale偶no艣ci od tego jaki jest uk艂ad – mo偶na bardziej b膮d藕 mniej wprowadza膰 nowo艣ci. Kiedy wybieramy partnera mo偶emy si臋 zastanowi膰 z kim si臋 wi膮偶emy. Czy osoba, z kt贸r膮 pragniemy si臋 zwi膮za膰 jest podobna do nas w aspekcie poszukiwania nowo艣ci, towarzysko艣ci, kontakt贸w z innymi lud藕mi czy potrzeby blisko艣ci. Oczywi艣cie, s膮 zwi膮zki, w kt贸rych jedna osoba jest kompletnym domatorem, druga jest ekstrawertyczn膮 osobowo艣ci膮, ma mn贸stwo relacji poza domem, imprezuje. Jest to element, kt贸ry utrudnia funkcjonowanie w zwi膮zku.

Jak膮 postaw臋 nale偶y przyj膮膰?

Bogdan Wojciszke w ksi膮偶ce „Psychologia mi艂o艣ci” pisze o kilku pu艂apkach. W du偶ym stopniu bycie w zwi膮zku polega na dawaniu – zainteresowania, zasob贸w, czasu, a niekiedy rzeczy materialnych. Taka postawa, w kt贸rej tylko i wy艂膮cznie si臋 co艣 daje – bardzo m臋czy, bardzo frustruje. Kiedy widzimy, 偶e zwi膮zek zaczyna si臋 ko艅czy膰 – warto si臋 zastanowi膰 co si臋 daje i co si臋 dostaje. To dotyczy obydw贸ch stron. To, co ja daj臋 wcale nie musi by膰 to co艣 takiego, co partner bierze. To samo zachowanie mo偶e by膰 zupe艂nie inaczej odebrane przez osob臋, kt贸ra daje, a inaczej przez t膮, kt贸ra otrzymuje. Przyk艂ad: kanapki do pracy – z jednej strony wyraz mi艂o艣ci, ale w do艣wiadczeniu drugiej osoby – wyraz zniewolenia, zmuszania. Warto o tym pami臋ta膰.

Wydaje si臋 oczywiste, 偶e chcemy dobra osoby, kt贸r膮 kochamy… albo po prostu boimy si臋 utraty?

Im d艂u偶ej jeste艣my w zwi膮zku tym trudniej jest sprawi膰 komu艣 przyjemno艣膰, ale 艂atwiej jest sprawi膰 przykro艣膰. Komplementy, kt贸re trzeba zreszt膮 umie膰 przyjmowa膰 - powszedniej膮. Postrzeganie siebie jako osoby, kt贸ra ma 艣wiadczy膰, opiekowa膰 si臋, kt贸ra jest jakby przymuszona do tego aby by膰 w zwi膮zku – m臋czy. Bardzo wiele os贸b wpada w t臋 pu艂apk臋. Skoro ju偶 si臋 艣lub wzi臋艂o, trzeba w zwi膮zku by膰 i nie wolno si臋 rozsta膰.

Mo偶emy m贸wi膰 o zwi膮zkach bez przyja藕ni?

Zwi膮zek oparty na przemocy. Setki ludzi tkwi w przemocowych zwi膮zkach. Cho膰by dlatego, 偶e to, co jest znane jest lepsze od tego, co nieznane. Przemoc mo偶e mie膰 bardzo r贸偶ny charakter: fizyczny, psychiczny, seksualny, ekonomiczny. Ten ostatni rodzaj przemocy bywa bardzo dyskretny.Jedna osoba w zwi膮zku pracuje, druga nie pracuje, albo pracuje ale bardzo ma艂o zarabia. Dotyczy to g艂贸wnie os贸b, kt贸re na tyle ma艂o zarabiaj膮, 偶e nie maj膮 si臋 gdzie podzia膰 – nie maj膮 mieszkania, nie maj膮 wsparcia spo艂ecznego poza zwi膮zkiem.

Dlaczego ludzie decyduj膮 si臋 na zwi膮zki oparte na przemocy?

W zwi膮zkach przemocowych wi臋藕 jest bardzo silna, dlatego, 偶e te zwi膮zki s膮 oparte na mocnej sinusoidzie – jest czas kiedy jest przemoc i z艂o, ale jest te偶 moment, kiedy s膮 wakacje. Ta nieregularno艣膰 sprawia, 偶e zwi膮zki s膮 bardzo silne. Kolejny aspekt to kwestia wzor贸w wyniesionych z wczesnego dzieci艅stwa, sposob贸w przywi膮zania.

Jak to si臋 ma do rozstania?

R贸偶ni ludzie na r贸偶ne sposoby wchodz膮 w relacje. Ludzie maj膮 r贸偶ne powody do tego aby by膰 w zwi膮zku, b膮d藕 w nim nie by膰. Opr贸cz samego przywi膮zania przekonanie, 偶e si臋 nie mo偶na rozwie艣膰 jest jednym z wielu powod贸w, dla kt贸rych ludzie mimo tego, 偶e nie s膮 szcz臋艣liwi pozostaj膮 jednak w zwi膮zkach. Jest to przekonanie, 偶e je艣li si臋 rozstan膮, b臋dzie to traktowane jako pora偶ka.

I mimo, 偶e 藕le si臋 czujemy w takim zwi膮zku, dalej w nim trwamy, bo co ludzie powiedz膮…

Wielu ludzi rozstanie postrzega to jako pora偶k臋. Otoczenie ich ocenia, 偶e sobie nie poradzi艂a/nie poradzi艂. Rozpad zwi膮zku mocno uderza w samoocen臋, bo bycie
w zwi膮zku jest standardowe. Jest mn贸stwo powod贸w, dla kt贸rych ludzie
z niesatysfakcjonuj膮cych zwi膮zk贸w nie b臋d膮 wychodzi膰. Jednym z bardzo istotnych powod贸w jest to, 偶e zostan膮 ocenieni przez spo艂ecze艅stwo. Innym – brak mieszkania, obawa przed zmian膮, nowo艣ci膮, strach, 偶e sobie nie poradz膮, 偶e mog膮 funkcjonowa膰 tylko i wy艂膮cznie b臋d膮c w zwi膮zku.

___
殴r贸d艂o: deon.pl 
Fot.: archiwum prywatne 

Brak komentarzy:

Prze艣lij komentarz

Copyright © 2016 馃憫 Niedoskonala-ja.pl , Blogger